Landelijk kennisnetwerk van houders van boerderijdieren

Fokkerij

De boerderijdieren die wij kennen, zijn zo'n 10.000 jaar geleden gedomesticeerd. Voor een belangrijk deel gebeurde dit in Centraal en West Azië. Van daaruit zijn deze dieren door mensen over grote afstanden verspreid. Dieren van één soort hebben zich gescheiden van elkaar op verschillende plaatsen ontwikkeld. Van daaruit ontstonden verschillende rassen.
De rassen die wij nu kennen zijn niet ouder dan 250 jaar. Dankzij de kennis van genetica en voortplantingstechnieken heeft de fokkerij wereldwijd een hoge vlucht genomen. In dit dossier aandacht voor de huidige opvattingen over fokken en vermeerderen en de informatie die van belang is voor de hobbymatige houders van boerderijdieren.

Nieuws over Fokkerij

08 februari 2021 - 19:59

Alpaca Association Benelux voert…

De leden van de Alpaca Association Benelux moeten uiterlijk 15 maart al hun dieren bij de vereniging registreren. Cria's moeten voor de leeftijd van 6 maanden gechipt zijn. Leden kunnen zelf in ZooEasy een ‘Certificaat van Registratie’ met registratiegegevens en afstamming (stamboom) uitdraaien van de door hen geregistreerde alpaca’s. Daarmee…
21 oktober 2020 - 10:46

WUR geeft online voorlichting over fokken met…

Wageningen Universiteit en Research verzorgt twee voorlichtingsavonden over fokken met dieren van zeldzame rassen. De ene avond (5 november) zal het gaat over inteelt, de tweede avond (3 december) is gewijd aan het gebruik van DNA. Deelname aan de online thema-avonden is gratis.  De voorlichting komt tot stand door samenwerking tussen het Centrum…
07 oktober 2020 - 12:31

Meer fokkers nodig voor heideschapen

Het aantal heideschapen in Nederland is maar net voldoende om hun voortbestaan veilig te stellen. Uit een uitgebreide analyse van de zes zeldzame rassen (Veluwse heideschaap, Mergellandschaap, Drentse heideschapen, Schoonebeeker heideschapen, Kempisch heideschaap en het Groot heideschaap) komt naar voren dat er verschillende bedreigingen zijn.…
Fries roodbont
01 oktober 2020 - 11:53

Roodbont Fries Vee van 17 naar 778…

De Stichting Roodbont Fries Vee maakt melding van een record aantal stamboekdieren: in ruim twintig jaar is het aantal geregistreerde koeien gestegen van 17 naar 778 dieren. Het meest zeldzame Nederlandse koeienras is daarmee nog niet uit de gevarenzone, maar staat er wel aanzienlijk beter voor.

Artikelen over Fokkerij

07 februari 2021 - 13:18

Introductie vermeerderen en fokken

We gaan in dit dossier uit van drie begrippen:  •    vermeerderen  •    fokken van een type  •    fokken van een ras Onder vermeerderen wordt verstaan dat dieren nageslacht krijgen zonder rekening te houden met de genetische achtergrond. De doelstelling is om meer dieren te verkrijgen. Dat gebeurt soms op professionele basis (bijvoorbeeld bij de…
07 februari 2021 - 13:17

Bevruchting, dracht, geboorte en zoogperiode

Of je nu doelbewust fokt met dieren of eenvoudig vermeerdert, de voortplanting begint met het bepalen van het tijdstip waarop de mannelijke en vrouwelijke dieren bij elkaar worden gebracht. Bij sommige diersoorten die zich vrij kunnen bewegen en waar manlijke en vrouwelijke dieren door elkaar gehouden worden, zoals kippen en een haan, hoef je…
07 februari 2021 - 13:16

Basiskennis fokkerij

De monnik Gregor Mendel stond aan de wieg van de genetica toen hij 150 jaar geleden beschreef hoe de kleur en de vorm van zaden overerven van ouder op nakomeling. Hij ontdekte ook dat een jonge plant of een jong dier de helft van de erfelijke aanleg van zijn vader en de helft van zijn moeder meekrijgt. Die erfelijke aanleg, ook wel het genotype…
07 februari 2021 - 13:15

Fenotype = genotype + milieu

Hoe een dier eruit ziet vertelt wel veel, maar lang niet alles over de nakomelingen die het zal voortbrengen. Sommige kenmerken, zoals haarkleur en aftekening, worden voor een groot deel door de genen bepaald, andere kenmerken zijn afhankelijk van het milieu waarin een dier verkeert. Elk dier is het ‘’resultaat’’ van erfelijke factoren en omgeving…
07 februari 2021 - 13:14

Hoe formuleer je een bruikbaar fokdoel?

Fokverenigingen, rasgroepen en individuele fokkers willen natuurlijk gezonde, sterke en waarschijnlijk ook mooie en productieve dieren fokken. En waarschijnlijk zijn er nog meer criteria waarin de dieren moeten voldoen. Om doelgericht te kunnen fokken heb je behalve veel dieren ook vaak veel fokkers nodig die zich hetzelfde doel stellen. Maar met…
07 februari 2021 - 13:13

Van collectief fokdoel naar fokdoel voor je…

Goed fokken vraagt kennis van zaken. Fokken is inmiddels een wetenschap, met o.a. DNA- en verwantschapsonderzoeken, rekenmodellen en grafieken wordt gekeken welke dieren en kruisingen het beste resultaat opleveren voor individu en populatie, voor bruikbaarheid en voorkomen van afwijkingen.  Maar hoe ver ga je daarin als hobbyfokker? En wat is…
07 februari 2021 - 13:12

Hoe bereik je een fokdoel?

Of en hoe je een fokdoel bereikt, heeft alles te maken met de keuze van je dieren. Het verbeteren van de erfelijke aanleg vraagt bij de meeste diersoorten de nodige tijd. De keuze van het aantal kenmerken in het fokdoel is mede bepalend voor de snelheid waarmee de erfelijke aanleg verbeterd kan worden. Dat gaat trager naarmate je meer kenmerken…
07 februari 2021 - 13:11

Over generatie-interval, kruisen en…

Geduld is een schone zaak, ook in de fokkerij. Vasthoudendheid is minstens even belangrijk, voor wie een bepaald fokdoel nastreeft. De snelheid waarmee resultaten kunnen worden geboekt, is afhankelijk van veel factoren.
07 februari 2021 - 13:10

Inteelt als kans en risico

Door inteelt toe te passen kun je uiteindelijk een fokzuiver dier creeeren. Maar je moet wel weten wat je doet. Via inteelt geef je niet alleen goede eigenschappen door, het kan ook leiden tot een afname van gezondheid en vruchtbaarheid.
07 februari 2021 - 13:09

Fokwaardeschatting: wat geeft een dier door aan…

Fokkers hebben altijd al willen weten of hun dieren goed nageslacht opleveren. Tegenwoordig kunnen ze dat vrij nauwkeurig bepalen. Dat noemen we fokwaardeschatting.
Mooiste schaap van het land 2011
06 januari 2021 - 10:30

Tweestrijd: kampioenen zijn slecht voor een ras

Of het nu gaat om kippen, konijnen, geiten, schapen, alpaca’s of runderen, er worden jaarlijks heel wat onderscheidingen toegekend aan de mooiste, de fraaiste, en de beste. Wie hebben er baat bij deze competitie? Tijd voor een aflevering van tweestrijd: kampioenen zijn slecht voor een ras.
Hollandse kuifeend
24 februari 2019 - 17:00

Tweestrijd: Fokken van kuifeenden moet aan…

Het fokken van dieren met een afwijking is van alle tijden. Pas de laatste jaren ontstaat er zo nu en dan enige ophef over honden zonder haar, dwergkonijnen, en kippen met te korte poten. In deze aflevering van Tweestrijd de kuifeend.
17 augustus 2015 - 15:19

Uur van de waarheid voor de Nederlandse landgeit

Voor de Nederlandse landgeit is het uur van de waarheid aangebroken. Fenotypisch past het type zoals we dat nu kennen bij het plaatje van vroeger en komt de geit overeen met de Noordwest Europese landrassen. Maar genotypisch is de geit een geval apart.

Bezoek ook onze Boekenpagina, klik hier