Landelijk kennisnetwerk van houders van boerderijdieren

Rift Valley koorts

Rift Valley-koorts is een virusziekte die vooral voorkomt bij runderen. Daarnaast zijn veel soorten wilde dieren gevoelig, zoals de eland, kudu, gnoe, antilope, giraf en het wrattenzwijn. Ook schapen, geiten en varkens zijn gevoelig. De ziekte is eveneens gevaarlijk voor mensen.

Symptomen
Het belangrijkste symptoom bij koeien is een mogelijke abortus. Verder geven zieke koeien minder melk. Ook krijgen ze koorts, last van diarree, gaan ze kwijlen en willen ze niet eten. Van de volwassen dieren in een kudde sterft ongeveer tien procent.
Kalveren die ziek worden krijgen koorts. Het aantal kalveren dat aan de ziekte bezwijkt, loopt erg uiteen: van tien tot zeventig procent.
Schapen, geiten en varkens vertonen ongeveer dezelfde verschijnselen. Bij dieren jonger dan een week kan het sterftecijfer oplopen tot negentig procent. Daarna neemt het snel af tot ongeveer twintig procent. Ook bij schapen, geiten en varkens is abortus het belangrijkste symptoom.

Video van de WUR:

Bij de mens
De verschijnselen van Rift Valley-koorts bij mensen lijken op griep. Mensen krijgen koorts, hoofdpijn, spierpijn, last van zwakte, misselijkheid en een verhoogde gevoeligheid voor licht. Complicaties die op kunnen treden zijn onder andere blindheid, hersenvliesontsteking en geelzucht. Mensen kunnen aan deze ziekte sterven.

Verspreiding
Het virus wordt overgebracht door diverse soorten muggen. Mensen kunnen direct besmet raken door het aanraken van geïnfecteerde dieren en vlees.
Rift Valley-koorts komt veel voor in Afrika ten zuiden van de Sahara, inclusief het eiland Madagascar. Daarnaast komen er geregeld grote uitbraken voor in Oost-Afrika. In 1977-1978 was er een grote uitbraak in Egypte, waarbij ook 600 mensen aan de ziekte zijn bezweken. In 1993 werd Egypte getroffen door een mildere uitbraak.
In principe kan Rift Valley-koorts Nederland binnenkomen door een mug die het virus bij zich draagt of door een geïnfecteerd dier. Ook de mens kan een besmettingsbron zijn. Er kan alleen een epidemie uitbreken als de muggen die het virus met zich meedragen, goed kunnen overleven. Er komen in Nederland muggensoorten voor die het virus kunnen overdragen. Het RVF-virus blijkt zich te kunnen vermenigvuldigen in de meest algemene Nederlandse mug Culex pipiens. Door klimaatverandering wordt er gesproken over een reele kans op introductie van het virus in West-Europa.

Vaccin
In Europa worden dieren niet tegen Rift Valley-koorts ingeënt. De Europese Commissie kan bij een uitbraak toestemming geven om op beperkte schaal dieren in te enten om de ziekte onder controle te krijgen. Dit kan echter wel ernstige gevolgen hebben voor de export. Vaccins tegen Rift Valley-koorts zijn in Nederland nog niet beschikbaar. Zie video.

Terug naar:

Bezoek ook onze Boekenpagina, klik hier