Landelijk kennisnetwerk van houders van boerderijdieren

Lief zijn voor de brandnetel

Lief zijn voor de brandnetel

De één vervloekt dit vreselijke onkruid, de ander houdt van de plant vanwege de vele goede eigenschappen. De voor- en nadelen op een rijtje.

Voordelen:

  • verschillende vlindersoorten leggen hun eitjes op de brandnetel;
  • kevers, torren en bladluizen zijn dol op brandnetels;
  • kippen houden erg van brandnetels;
  • brandnetelgier werkt tegen bladluizen; 
  • brandnetelgier bevordert het bodemleven en stimuleert de groei in de (moes)tuin;
  • de brandnetel biedt bescherming en een schuilplaats voor vele kleine zoogdieren;
  • de brandnetel is medicijn voor vele kwalen en ongemakken;
  • de brandnetel is een zeer vitaminerijke groente;
  • de brandnetel levert smakelijke thee en soep;
  • de brandnetel werkt in de composthoop als compostversneller;


Nadelen

  • de brandnetel is niet de meest kleurrijke, attractieve plant;
  • de brandnetel geeft brandende pijn bij aanraking;
  • de brandnetel woekert en overwoekert andere planten in de tuin;
  • de brandnetel heeft een ondergrondse wortelstok, waardoor hij overal in de tuin de kop op steekt.

De voordelen voor de biodiversiteit zijn dus divers en de nadelen te overzien. Wie nu nog geen (klein) hoekje vrijhoudt voor de brandnetel, moet daar wel een hele goed reden voor hebben.

Wist u dat…
In de natuur gif en tegengif meestal niet ver van elkaar staan? Dit geldt ook voor de brandnetel. Het tegengif voor de brandende pijn bij aanraking zit in smalle en brede weegbree en paardenbloem. Kneus de bladeren en smeer dit over de brandende plek. Dit heeft een verzachtende werking. Gedroogde en gekookte brandnetelbladeren prikken niet meer.

Gewraakt maar ook onmisbaar
De brandnetel is van levensbelang voor vlinders. De atalanta, de dagpauwoog en de kleine vos leggen hun eitjes alleen op de brandnetel en hun rupsen eten alleen brandnetels.

Brandnetels in de moestuin
Brandnetels houden van goed bemeste, stikstofrijke en omgewoelde grond. Daarom houden ze zo van de moestuin. Maak van een nood een deugd. Maak brandnetelgier, brandnetelthee of brandnetelsoep.

Brandnetelgier
Brandnetelgier is een gegist aftreksel van brandnetelbladeren en -stengels. Het bevat veel stikstof en mineralen. Brandnetelgier verdrijft zuigende en schadelijke dieren zoals luizen. Brandnetelgier bij de planten bevordert het bodemleven.

Recept Brandnetelgier
* Vul een grote emmer tot driekwart met jonge, niet bloeiende brandnetels.;
* Los in een paar liter (regen)water 500 gram suiker op en doe dit bij de brandnetels.
* Vul de emmer nu tot (bijna) aan de rand met (regen)water.
* Laat het een paar dagen rusten totdat het gaat gisten. (sterke geur en gasvorming).
* Een schepje steenmeel (kalk) beperkt de geur.
* Als het mengsel gist, roer het eenmaal daags om.
* Vijf tot zes dagen later is de brandnetelgier klaar.
* Breng brandnetelgier aan bij bewolkt weer of in de avond.
* Met een borstel de planten besprenkelen, een sproeiapparaat raakt verstopt.

Tip: Suiker helpt het vergistingsproces te versnellen én werkt als kleefmiddel op de bladeren van de planten, zodat het gier er niet direct weer afloopt.

Brandnetelsoep
Recept brandnetelsoep
* 1 ui
* 2 eetlepels olie
* 5 dl. groentebouillon
* 1 teentje knoflook
* 200 gr brandnetels (jonge puntjes)
* scheutje room

Fruit de ui, knoflook (evt. andere groente) in de olie totdat het glazig is. Was de brandnetels en breng ze in het aanhangig vocht aan de kook
totdat ze slinken. Haal ze uit het vocht en hak de brandnetels fijn. Doe de fijne brandnetels, ui en knoflook in de bouillon en kook het
geheel 10-15 minuten. Breng de soep op smaak met peper en zout. Doe als laatste een scheutje room er bij.

Brandnetel, een plaag in de tuin?
De meeste mensen zijn niet blij met de brandnetel. De plant kan sterk woekeren en komt, door zijn lange wortelstokken, overal op. Toch is de brandnetel in te dammen. De brandnetel heeft natuurlijke vijanden. Maak hier gebruik van.

  • De haagwinde overwoekert de brandnetel. Deze plant groeit nog harder dan de brandnetel.
  • Zet regelmatig een geit een middag op een plek met veel brandnetels. Ze zijn daarna weer aardig ingekort. Een geit te lang in de brandnetels zetten is niet goed. Overdaad schaadt. 
  • Is de brandnetel op een plek ongewenst, dan is uitgraven de enige afdoende remedie. Gebruik een drietand, dan beschadigen de wortelstokken minder met het beste resultaat.
  • Heel jonge plantjes telkens afknippen, dat put de plant uit.


Dovenetel
De brandnetel en de dovenetel lijken op elkaar, maar zijn geen familie. De bloemen van de dovenetel zitten vol nectar. Dit kun je er makkelijk uitzuigen en smaakt heerlijk zoet. Veel insecten weten dit ook. Dovenetels zijn populair bij insecten, hommels en bijen. Kies voor een gekweekte soort. De wilde dovenetel in nauwelijks in de hand te houden.

 

Dossier

Bezoek ook onze Boekenpagina, klik hier