Revisie van Schapen van Woe, 15/08/2007 - 9:45am

Schapen in de boomgaardSchapen zijn herkauwende hoefdieren, die behoren tot het geslacht Ovis, waartoe ook de moeflon en het dikhoornschaap behoren. De in het wild levende soorten hebben zich vanuit de berglanden in Midden-Azie verspreid over Zuid-Europa, Noord-Afrika en het westen van Noord-Amerika.
Samen met de geiten behoren de schapen tot de onderfamilie Caprinea van de familie Holhoornigen of runderachtigen (Bovidae). Schapen hebben in tegenstelling tot geiten geen stinkklieren en geen sik. Alle Europese en Aziatische schapen worden door sommige zoölogen beschouwd als geografische vormen van een enkele soort, de Ovis ammon. Van de meeste rassen hebben de rammen grote horens, de ooien hebben meestal kleine of geen horens.
Ooien hebben een draagtijd van 150 dagen en ze werpen gemiddeld een tot twee lammeren per keer. Er zijn rassen die drie keer per twee jaar aflammeren. Bij meerdere rassen komen grotere worpen voor. (1)
Schapen zijn circa 7500 v. Chr. gedomesticeerd in het Midden-Oosten. In Nederland en België verschenen 5000 v. Chr. de eerste schapen ten tonele. Ze werden en worden nog steeds gehouden voor de wol, het vlees, de mest en de melk. Daarnaast dienen schapen voor landschapsonderhoud op dijken en heidevelden. In Nederland komen nog een paar grote kuddes voor.
Het spreekwoord ‘’Als er een schaap over de dam is, volgen er meer’’ duidt erop dat schapen echte kuddedieren zijn. Hun gedrag maakt ze geschikt voor beweiding in grote aantallen. Hobbyisten hebben gemiddeld zo’n vijftien schapen. Ze houden ze overwegend voor hun plezier en om het gras kort te houden. Er zijn in Nederland in totaal circa 450.000 hobbyschapen bij tussen de 15.000 en 30.000 houders. (2)
Schapen zijn makkelijk te houden dieren, hoewel het ene ras meer problemen heeft met de gezondheid en voortplanting, dan het andere. Op het gebied van huisvesting stellen schapen weinig eisen. Een eenvoudige stal met een weide volstaan. Bekend bouwwerk is de schaapskooi, waar de schaapskuddes vroeg in het voorjaar aflammeren. Maar ook een eenvoudige sleepstal of schutstal biedt schapen voldoende bescherming tegen regen en zonneschijn.
Op het gebied van voeding zijn schapen weinig veeleisend. Aan gras en hooi hebben de meeste schapen genoeg. Alleen tegen de tijd dat ze gaan aflammeren, kunnen ze wel wat schapenbrok gebruiken.
De verzorging van schapen vergt wat meer tijd. Schapen zijn dieren die dagelijks controle nodig hebben. (3) Ontwormen, weidemanagement, de wol en de hoeven zijn telkens terugkerende punten van aandacht en zorg. Schapen zijn net als andere evenhoevigen ter preventie van allerlei dierziekten onderworpen aan strenge regelgeving. Een schaap kan de leeftijd van 15 tot 20 jaar bereiken.

(1) Winkler Prins
(2) Verkenning hobbydierhouderij, L. Treep e.a. 2004
(3) Brochure Myiasis, Levende Have 2007 pdf