De TaurOs: teruggefokt oerrund in Nederland

Stichting Taurus beheert kuddes grote grazers in Nederlandse natuurgebieden. De runderrassen die daar nu voor worden gebruikt, hebben elk zo hun nadelen. De Tauros, een uit verschillende runderrassen terug te fokken ‘oerrund’, zou beter passen.

Welke grote grazer past in de toekomstige wildere, maar wel voor iedereen vrij toegankelijke Nederlandse natuur, zoals voorgesteld in de Ecologische Hoofdstructuur?

Heckrund
Het Nederlandse Heck-rund wordt momenteel alleen ingezet in niet-openbaar toegankelijke terreinen. Het rund is gehard en zelfredzaam, maar agressief richting publiek. Ook vangacties blijken gevaarlijke operaties, waarbij zich geregeld incidenten voordoen. De agressie zou het resultaat zijn van de inkruising van een aantal vechtrassen.

Schotse Hooglander
De Schotse Hooglander, die in Nederland het meest voor begrazing wordt gebruikt, is de ‘teddybeer’ onder de grote grazers. Hij is robuust en winterhard. Maar bij dit ras is het kuddegedrag weer te weinig ontwikkeld. Daarnaast kan de lange vacht een nadeel zijn in de zomer. En er wordt betwijfeld of Hooglander-kalveren voldoende zullen worden verdedigd als er bijvoorbeeld ook wolven op het terrein rondlopen.

Galloway
Van de hoornloze Galloway is het ook maar de vraag of hij zich kan redden tussen natuurlijke vijanden. Bovendien is de Galloway een vroegrijp vleesras, wat betekent dat het regelmatig fout gaat met afkalven. Zelfs na 15 jaar gericht fokbeleid is de Galloway nog niet zelfredzaam genoeg bij het afkalven.

Brandrode rund
Het Brandrode rund heeft dezelfde problemen als de Galloway. Rassen als de Brandrode, de Rode Geus en de Heidekoe passen volgens Stichting Taurus wel mooi in een cultuurhistorisch landschap, maar hebben weinig van doen met volledige zelfredzaamheid in een wildernisnatuur.

Tot dusver is bij de keuze voor de grazers in natuurgebieden teveel uitgegaan van het aanbod aan bestaande runderrassen, zegt Taurus. De Stichting wil uitgaan van de vraag: welk type rund hebben we nodig? Een zo natuurgetrouw mogelijke replica – qua uiterlijk en gedrag – van het oerrund zou het antwoord op die vraag zijn.

Het Europese Oerrund stierf in de 17de eeuw uit. Dit ras was goed aangepast aan de oorspronkelijke Europese natuur. Daarom wil de Stichting Taurus nu een runderras fokken dat hier zoveel mogelijk op lijkt, de Tauros. Hierbij wordt samengewerkt met fokdeskundigen van Wageningen Universiteit.

Genetisch onderzoek
Ook elders in Europa wordt getracht een oerrund terug te fokken, maar voornamelijk met het Heck-rund als basis. Stichting Taurus wil met behulp van genetisch onderzoek, dat inzicht kan geven in de stamboom van het Europese rund, opnieuw beginnen. De Schotse Hooglander is daarbij het startpunt, vanwege de vele kenmerken die passen bij het profiel van de Tauros en vanwege zijn goede reputatie. De kruising met twee Spaanse (Pajuna en Sayaguesa) en twee Italiaanse (Maremmana Primitivo en Podolica) rassen – allevier relatief onbekend – moeten de minpuntjes van de Hooglander weg gaan werken. Wetenschappers uit Italië, Spanje en Nederland hebben het project van Stichting Taurus omarmd.

Op verschillende terreinen lopen de eerste fokproducten inmiddels rond, o.a. in natuurontwikkelingsgebied Keent bij Ravenstein en in het bosgebied van Herperduin bij Oss.

Meer informatie: www.stichtingtaurus.nl