Kalkpoten bij kippen

Naast luizen en vlooien bestaat er nog een derde soort uitwendige parasieten bij kippen, namelijk de groep van de mijten. Mijten zijn 8-potige ‘spinachtige’ diertjes, die met hun omvang van 0,1-1,0 mm met het blote oog meestal niet waarneembaar zijn.
Er zijn duizenden verschillende soorten, die elk een eigen levensstijl hebben. Ze parasiteren op dieren of planten en hebben een voorkeur voor bepaalde eigen diersoorten of bepaalde plekken. Ze leven van huidcellen en restanten die op of in de huid te vinden zijn.
De directe schade is dan ook meestal niet zo groot, maar de indirecte schade ten gevolge van jeuk en onrust kan zeker aanzienlijk zijn. De mijten graven zich in in de huid, richten daar schade aan en veroorzaken ontstekingen die vaak gepaard gaan met jeuk.
Een bekend voorbeeld is de kalkpoot, die veroorzaakt wordt door een mijt, de Cnemidocoptes mutans. De mijt graaft zich in tussen de schubben van de onbevederde gedeelten van de poten van pluimvee of ander gevogelte, waar vuilwitte droge korsten ontstaan. Vooral bij oudere dieren kunnen er grote verdikkingen op de poten zitten.

De mijten verplaatsen zich van het ene dier naar het andere via het strooisel of de zitstokken en hebben een zekere voorkeur voor een vochtige omgeving. Een schoon en droog onderkomen is dus al een goede preventieve maatregel.
Mijten kunnen buiten hun gastheer niet langer dan enkele weken overleven. Als men een hok heeft schoongemaakt en ontsmet en men heeft de gelegenheid om het enige weken geheel leeg te laten, dan is de infectie, althans in het hok, verdwenen. De kippen moeten dan natuurlijk tegelijkertijd behandeld worden. Ontsmetting van het schone hok kan plaatsvinden met loog of halamid. Bij gebruik van deze middelen wel de nodige beschermende maatregelen treffen.

Dieren behandelen
Soms is het nodig om dieren individueel te behandelen. Het is dan verstandig om de korsten eerst wat te verweken en af te borstelen met behulp van zeep of Biotex. Vervolgens kan men de poten insmeren met een olieachtige substantie, bijvoorbeeld vaseline, of slaolie verdund met een beetje petroleum. Door de olie verstoppen de poriën van de mijten, waardoor deze verstikken. De ingegraven mijten zijn evenwel moeilijk bereikbaar onder de korsten. De behandeling moet daarom wel een aantal keren herhaald worden, afhankelijk van de ernst van de situatie.

Ivomec in combinatie met propyleenglycol
Een andere mogelijkheid is om Ivomec op te lossen propyleenglycol (1:9) en om daarmee de aangetaste poten in te smeren. De propyleenglycol (olieachtig) verstikt de mijten en de Ivomec is er direct tegen gericht. Hiervoor geldt ook: zijn de korsten erg dik, dan bereikt men de dieper gelegen delen niet en is het verstandig om de behandeling regelmatig te herhalen.
In ernstige gevallen kan men de kippen injecteren met een Ivermectine bevattend preparaat. Ook deze behandeling moet na drie weken herhaald worden om nieuwe infecties meteen de kop in te drukken.
Let wel: deze toepassing is ‘off label’, dat wil zeggen dat deze behandelingswijze niet is geregistreerd door het Bureau Registratie Diergeneesmiddelen. Dat betekent niet dat de toepassing gevaarlijk is, maar het wil zeggen dat de fabrikant geen officiële informatie heeft verstrekt met gegevens zoals gebruik, etikettering, effectiviteit, wachttermijnen en dergelijke. In feite is het dus niet toegestaan en moet er rekening worden gehouden met een wachttermijn van 28 dagen voor de consumptie van eieren of vlees van de behandelde dieren.
Er is overigens ook een gel op de markt met ivermectine (Otimectin). Hiervoor geldt hetzelfde: het is geen geregistreerd middel tegen kalkpoten bij kippen.

Gerelateerde items:


Terug naar: